Commissaris, kunt u minder tijd besteden aan uw toezichtsrol?

door 8 september 2026toezicht

Net als vorig jaar hebben we de respondenten van ons commissarissen benchmarkonderzoek ook dit jaar gevraagd naar hun opvatting over de vier rollen van een commissaris: de toezichts-, werkgevers- advies- en ambassadeursrol. We vroegen ook of zij van mening zijn dat ‘hun’ rvc goed met deze rollen omgaat, nu en in de gewenste situatie. Hieruit hebben we bepaald of en in welke mate respondenten verbeterwensen zien. 

Hoewel respondenten het er duidelijk mee eens zijn dat een rvc in een gewenste situatie de toezichts- en werkgeversrol dient te vervullen, scoort de adviesrol en (al helemaal) de ambassadeursrol hierop beduidend lager. Ook zien we een aantal onderlinge verschillen, naar benchmark. 

Zou u tijd en aandacht kunnen verschuiven van de toezichtsrol naar een andere rol? We geven u graag enkele overwegingen mee.

>
Benchmarks

Benchmarks zijn bedrijfs-, persoons- of rolgebonden categoriëen.  In onderstaande grafiek geven we de veranderwensen per benchmark weer. 

Hoe staat het met deze rollen in de rvc’s? Spelen hier verbeterwensen en zo ja, waar en in welke mate?

De toezichtsrol heeft duidelijk de minste veranderwensen: slechts één. Alleen de secretaris (RvC en/of RvB) heeft hiervoor een forse verbeterwens.  

Bij de werkgeversrol, die qua wenselijke situatie vergelijkbaar met de toezichtsrol scoorde, ligt dit anders. Alleen de bedrijfsbenchmarks het familiebedrijf en de woningcorporatie hebben geen verbeterwens; alle overige benchmarks zien zaken graag verbeterd. Van de bedrijfsbenchmarks is in de onderwijssector zelfs sprake van een urgente verbeterwens.

Voor het statistisch gehanteerde basisprofiel (commissaris, geen voorzitter, beursgenoteerd bedrijf, man) zien we een forse verbeterwens; dit geldt ook voor de bedrijfsbenchmarks grootbedrijf, midden- en kleinbedrijf, zorg en welzijn, cultuur en overige non-profit. Ook alle overige benchmarks zien in de werkgeversrol graag verbetering, waarbij de ‘jongere’ commissaris (t/m 55 jaar oud), de recente commissaris (minder dan 5 jaar in deze rol) en de commissaris ‘tevens rvb-lid’ (die elders tevens zelf lid van een rvb of directie is) de gewenste verbetering als urgent typeren.

De helft van de benchmarks ziet verbeterwensen in de adviesrol.  In het onderwijs en de cultuursector en door de ogen van de secretaris scoren deze verbeterwensen als urgent.

Hoewel de ambassadeursrol in de gewenste situatie beduidend lager scoort in de mate waarmee respondenten het met de invulling van die rol eens zijn,  zien we daar -opvallend- juist weer verbeterwensen over de volle breedte. Alleen voor het grootbedrijf, het overige non-profitbedrijf en de jonge commissaris zien geen verbeterwensen.  De recente commissaris, de secretaris en de commissaris die elders lid van de rvb/directie is, zien juist een urgente verbetering.

>>

Overwegingen

Leg dit plaatje eens op tafel in uw rvc-vergadering. Waar wilt u graag meer en minder tijd aan besteden?

 

We doen graag drie suggesties

Toezichtsrol

Kunt u de bespreektijd hiervan met 25% reduceren? Wat vindt u belangrijk van de overige rollen en waar zou u het, per overige rol, echt over willen hebben in de rvc?

Advies en ambassadeursrol

Vraag uw secretaris eens naar kansen en suggesties.

Onderwijssector

Hier lijkt nog een grote brug te slaan tussen huidige en wenselijke situatie. Reserveer een sessie om over deze ogenschijnlijke disbalans te praten en kom samen tot een middenlangetermijn agenda met relevante onderwerpen en bespreekpunten.

>>>

Over het onderzoek

Het jaarlijkse Grant Thornton commissarissen benchmarkonderzoek van auteurs Aalt Klaassen, Dirk-Jaap Klaassen en Oscar Toebosch (Board in Balance) en prof. Herbert Rijken richt zich op commissarissen, bestuurders, secretarissen van rvc en rvb en internal auditors. De respondenten worden benaderd via IIA Nederland, FBNed, Governance Academy, Grant Thornton, de NCD, de NCR, NVTZ, de VTW, SER Topvrouwen, VNO NCW metropoolregio Amsterdam, VTO3, Stichting Blikverruimers en het relatiebestand van Board in Balance. Het onderzoek wordt gesponsord door Grant Thornton. Voor meer informatie: https://www.boardinbalance.com.

>>>>

RvT- of RvC-lid? En ook deelnemen?

Als u aankomend najaar aan ons onderzoek wilt deelnemen met een persoonlijk interview, stuur dan uw contactgegevens naar Dirk-Jaap Klaassen (dirk-jaap.klaassen@boardinbalance.com). Wij nemen dan contact met u op voor een afspraak. Respondenten geven aan dat deelname hen tot denken aanzet en helpt met het formuleren van agendapunten voor de rvc. U krijgt nieuwe inzichten en draagt via ons onderzoek bij aan goed bestuur.

Share This